Tôi thích cái khoảnh khắc khi ánh đèn vàng cuối cùng đã tắt. Khi âm nhạc đã ngừng, và mọi người đã trở về với nếp nhà của mình. Căn phòng, vừa mới đây còn đầy ắp tiếng cười, những vòng tay siết chặt và cả những giọt nước mắt được phép rơi trong an toàn, bỗng trở nên mênh mông trong im lặng.
Nhưng sự im lặng này không trống rỗng. Nó ấm. Nó đủ đầy. Nó là dư âm.
Dư âm – Ngọn đèn soi sáng lối về
Chúng ta thường nghĩ rằng một cuộc gặp gỡ, một vòng tròn kết nối, kết thúc khi chúng ta nói lời tạm biệt. Nhưng với tôi, đó là lúc hành trình thực sự bắt đầu. Hành trình mang theo hơi ấm đó, mang theo cái cảm thức “thuộc về” đó, để tìm về một nơi chốn quan trọng hơn bất kỳ địa điểm vật lý nào.
Đó là hành trình tìm về “lối về” ở trong ta. Và dư âm của những kết nối sâu sắc chính là ngọn đèn soi sáng cho con đường trở về ấy.
Đã có lúc tôi nghĩ dư âm chỉ là một ký ức đẹp. Một bức ảnh tinh thần để cất vào ngăn kéo, để thỉnh thoảng mở ra xem lại khi thấy mệt mỏi.
Nhưng trên hành trình chúng ta đi cùng nhau, tôi học được rằng dư âm không phải là một vật sở hữu tĩnh. Nó là một năng lượng sống. Nó là thứ mà thân và tâm của chúng ta ghi nhớ, và nó có khả năng thay đổi cách chúng ta sống mỗi ngày.
Khi thân và tâm ghi nhớ sự bình an
Dư âm là điều cơ thể ghi nhớ. Thân của chúng ta nhớ cảm giác được an toàn. Nó nhớ khoảnh khắc bờ vai, vốn luôn gồng lên phòng thủ, nay được phép hạ xuống. Nó nhớ lồng ngực thôi thít chặt, nay được thở những hơi thở dài và sâu. Cơ thể nhớ cảm giác được ôm trọn, được hiện diện mà không cần phải chứng minh bất cứ điều gì.
Khi cơ thể đã một lần nếm trải cảm giác bình an đó, nó sẽ không quên. Nó biết rằng trạng thái đó là có thật.
Và tâm trí cũng nhớ. Tâm trí nhớ cảm giác được “thuộc về”. Nó nhớ khoảnh khắc khi ta dám nói ra sự thật mỏng manh của mình, và thay vì nhận về sự phán xét, ta nhận được một ánh nhìn tin yêu. Nó nhớ những giọt nước mắt được rơi xuống trong một không gian được giữ lửa, được chứng kiến mà không bị can thiệp.
Khi tâm trí đã một lần trải nghiệm sự chấp nhận đó, nó bớt đi sự phòng thủ. Nó tăng sự sẵn lòng lắng nghe.
Dư âm, vì vậy, không nằm ở quá khứ. Nó là một trạng thái thân-tâm mà chúng ta đã được nếm trải, và giờ đây, chúng ta biết cách để tìm về. Đó chính là “lối về”.
“Lối về” là sự chấp nhận và lắng nghe
Chúng ta thường đi tìm “nhà” ở đâu đó bên ngoài. Một nơi chốn, một con người, một cộng đồng. Nhưng mái nhà thực sự, mái nhà nội tâm, thì luôn ở sẵn bên trong.
Trở về, với tôi, không phải là một hành động vĩ đại. Trở về đơn giản là sự lắng nghe. Là khi ta nghe thấy tiếng nói bên trong đang thì thầm: “Tôi mệt rồi”.
Trở về là sự chấp nhận. Là khi ta ôm lấy cơn giận, nỗi buồn, hay sự yếu đuối của mình, như một người mẹ hiền lành ôm lấy đứa con đang khóc.
Trở về là sự hiền lành với chính mình. Là khi ta thôi tự dằn vặt mình bằng những tiêu chuẩn, mà bắt đầu hỏi: “Ngay lúc này, tôi thực sự cần gì?”
Hơi thở chính là cánh cửa luôn mở sẵn của lối về đó.
Sức mạnh của “mảnh đất chung” RNI
Sự trở về này, dẫu là một hành trình cá nhân, nhưng lại dễ dàng hơn rất nhiều khi chúng ta có một “đất chung”. Trong vòng tròn cho và nhận của RNI, chúng ta thấy điều này rõ rệt. Chúng ta không đến đó để “sửa chữa” nhau. Chúng ta đến để cùng nhau tạo ra một mảnh đất chung màu mỡ.
Khi một người can đảm mở lòng, chia sẻ câu chuyện của họ, họ không chỉ nói cho riêng mình. Họ đang cho phép những người còn lại được phép mở lòng. Khi một người dám yếu đuối, họ đang trao sức mạnh cho những người khác được phép yếu đuối. Bầu khí gom tụ lại. Sự im lặng có nhịp điệu.
Mảnh đất chung đó, được vun bồi bằng sự lắng nghe và lòng trắc ẩn, quay ngược lại nuôi dưỡng cho từng “cây riêng”. Mỗi chúng ta, sau khi trở về từ vòng tròn, đều cảm thấy cái rễ của mình bám sâu hơn một chút vào lòng đất. Chúng ta vững vàng hơn.
Ba cánh cửa để nuôi dưỡng ngọn lửa nội tâm
Nhưng thử thách lớn nhất luôn là: Làm thế nào để giữ được hơi ấm này, làm sao để mang dư âm ấy vào guồng quay của ngày thường? Làm sao khi đối diện với áp lực công việc, với những mối quan hệ còn vướng mắc, chúng ta không đánh rơi mất lối về?
Dư âm không phải thứ để cất vào bảo tàng. Nó là năng lượng sống, và nó cần được nuôi dưỡng. Có ba cánh cửa nhỏ mà tôi tin rằng chúng ta có thể mở ra mỗi ngày để giữ cho ngọn lửa đó luôn ấm.
Cánh cửa đầu tiên, và luôn sẵn có, là hơi thở có mặt. Khi một tình huống căng thẳng ập đến, một email gấp gáp, một lời nói khó nghe. Thay vì phản ứng ngay lập tức bằng thói quen cũ, hãy dừng lại. Chỉ cần hai hoặc ba nhịp thở chậm, sâu, và ý thức. Ba nhịp thở đó chính là cách ta mở lại “lối về”, gọi lại cảm giác an toàn mà cơ thể đã ghi nhớ. Ta sẽ thấy mình lựa chọn khác đi.
Cánh cửa thứ hai là sự nuôi dưỡng nhỏ mà đều. Chúng ta không cần làm điều gì lớn lao. Chỉ là một hành động “giữ lửa” hằng ngày. Có thể là viết một dòng tri ân trước khi ngủ. Có thể là tưới một chậu cây với trọn vẹn sự chú tâm. Có thể là đi bộ 10 phút trong im lặng, không điện thoại. Chính những hành động nhỏ bé, lặp lại, và kiên định này sẽ ủ ấm cho mảnh đất nội tâm.
Cánh cửa thứ ba là chạm vào “đất chung hiền”. Dư âm được nuôi dưỡng bởi kết nối. Chúng ta không cần một “chương trình” rộn rã. Đôi khi, chỉ cần biết rằng có một người, một vòng tròn tin cậy, nơi ta có thể nói thật năm phút mà không bị phán xét. Một tin nhắn, một cuộc gọi ngắn, một sự hiện diện im lặng, nhắc nhở ta rằng mình không đơn độc.
Ranh giới hiền lành và sự bừng nở lặng lẽ
Và để bảo vệ ba cánh cửa đó, chúng ta cần một thứ vô cùng quan trọng: ranh giới hiền lành. Dư âm rất dễ bị dập tắt bởi sự ồn ào và vội vã. Chúng ta cần dũng cảm để nói “không” với những điều không còn phù hợp. Chúng ta cần học cách từ chối một cách dịu dàng, để bảo vệ “giờ ủ lửa” của chính mình. Ranh giới đó không phải để đẩy người khác ra xa, mà là để bảo vệ không gian cho lối về bên trong ta được thông thoáng.
Khi chúng ta thực hành mang dư âm vào cuộc sống, sự chuyển hóa sẽ diễn ra. Nó không ồn ào. Nó là một sự bừng nở lặng lẽ. Nó là khi bạn nhận ra mình phản ứng chậm lại nửa nhịp trước một lời chỉ trích. Nó là khi bạn chọn nói lời trung thực một cách hiền lành, thay vì im lặng chịu đựng hoặc phản kháng gay gắt. Nó là khi bạn cho phép mình được nghỉ ngơi, mà không cảm thấy tội lỗi. Nó là khi bạn nhìn người khác, và thay vì thấy sự khác biệt, bạn thấy một hành trình.
Sự trưởng thành trong hành trình này, như chúng ta vẫn thường chia sẻ, không ồn ào mà sâu sắc. Sự bừng nở sẽ đến đúng mùa, khi chúng ta kiên nhẫn nuôi dưỡng phần rễ, phần bên trong.
Dư âm không nằm ở dĩ vãng, không nằm ở một khoảnh khắc rực rỡ nào đó đã qua. Nó đang nằm trong chính bước chân của chúng ta ngày hôm nay. Nó nằm trong cách chúng ta pha một tách trà, cách chúng ta lắng nghe, và cách chúng ta chọn lựa sự dịu dàng.
Nguyện cho chúng ta giữ được hơi ấm đó, giữ được lối về đó, trong từng hơi thở.
