Giữa không gian tĩnh lặng khi những tia nắng đầu tiên vừa chạm ngõ tôi dành chút thời gian chăm sóc chậu cây nhỏ bên hiên nhà. Nhìn chiếc lá non vừa mới nhú lên xanh mướt và còn đọng lại một giọt sương đêm trong vắt thì tự nhiên trong lòng tôi dâng lên một niềm hân hoan kỳ lạ. Niềm vui ấy không đến từ việc tôi vừa đạt được một thành tựu lớn lao nào hay vừa nhận được một món quà đắt tiền từ ai đó. Nó đơn giản chỉ là sự rung động nhẹ nhàng khi tôi trọn vẹn có mặt ở đó và chứng kiến sự sống đang cựa mình. Khoảnh khắc ấy làm tôi nhớ lại những ngày tháng cũ kỹ khi bản thân còn mải miết chạy theo những định nghĩa về hạnh phúc được vay mượn từ bên ngoài. Tôi đã từng tin rằng mình chỉ thực sự ổn khi mọi việc diễn ra đúng ý và khi người xung quanh cư xử đúng mực hay khi những mục tiêu tài chính được lấp đầy.
Thoát khỏi cái bẫy của sự chờ đợi
Chúng ta thường hay mắc kẹt trong cái bẫy của sự chờ đợi mà không hề hay biết. Chúng ta chờ đợi một ngày đẹp trời và chờ đợi một người thấu hiểu hay chờ đợi hoàn cảnh thuận lợi để cho phép mình được mỉm cười. Vô hình trung thì chúng ta đã trao chìa khóa niềm vui của mình vào tay kẻ khác hoặc vào tay của số phận đỏ đen.
Nhưng cuộc đời vốn dĩ là một chuỗi những biến động không ngừng nghỉ và chẳng có gì đảm bảo rằng ngày mai trời sẽ tạnh mưa hay người ta sẽ luôn dịu dàng với mình. Nếu hạnh phúc của ta cứ mãi neo đậu vào những điều kiện bên ngoài thì tâm hồn ta sẽ mãi chòng chành như con thuyền nhỏ giữa biển khơi đầy sóng gió. Càng đi sâu vào hành trình quay về nội tâm tại ngôi nhà chung này thì tôi càng thấm thía một sự thật giản dị. Đó là hạnh phúc tự thân mới là thứ hạnh phúc bền vững nhất. Nó không phải là một phần thưởng nằm ở cuối con đường mà là cách chúng ta bước đi trên chính con đường đó mỗi ngày.
Lối sống biết đủ từ bên trong
Hạnh phúc tự thân là khả năng tự nuôi dưỡng niềm vui từ bên trong mà không lệ thuộc quá nhiều vào ngoại cảnh. Nó đến từ năng lực có mặt trọn vẹn với chính mình trong từng hơi thở và từng bước chân. Khi ta biết quay về nương tựa nơi chính mình thì ta bắt đầu xây dựng được một nền tảng nội tâm vững chãi. Ta không còn đóng vai nạn nhân của hoàn cảnh hay ngồi ủ rũ chờ đợi ai đó đến ban phát niềm vui. Thay vào đó thì ta chủ động thắp lên ngọn lửa ấm áp trong tim mình bằng sự biết ơn và bằng cái nhìn trân trọng đối với những gì đang hiện hữu.
Tôi gọi đó là lối sống đủ từ bên trong. Chữ đủ ở đây không mang hàm ý của sự an phận thủ thường hay sự lười biếng thiếu cầu tiến. Đủ là một trạng thái tâm thức khi ta nhận diện được giá trị của hiện tại. Ta nhìn thấy chén trà trên tay là đủ thơm và nhìn thấy mái nhà che mưa nắng là đủ ấm và nhìn thấy hơi thở còn ra vào nhẹ nhàng là đủ an. Khi tâm ta biết đủ thì tự nhiên lòng ta sẽ rộng mở và bớt đi sự đòi hỏi hay so sánh. Ta không còn nhìn cuộc đời bằng con mắt thiếu thốn để rồi cứ mãi vơ vào mà bắt đầu nhìn bằng con mắt trù phú để sẵn sàng sẻ chia.
Giành lại quyền làm chủ cảm xúc
Sự chuyển dịch từ mong cầu bên ngoài sang vun bồi bên trong mang lại cho chúng ta một sự tự do to lớn. Trước đây nếu ai đó nói một lời không hay thì tôi sẽ mất cả ngày trời để buồn bực và suy diễn. Năng lượng của tôi bị rút cạn bởi thái độ của người khác. Nhưng khi bắt đầu thực hành hạnh phúc tự thân thì tôi hiểu rằng phản ứng của họ là câu chuyện của họ còn cách tôi đón nhận là quyền lựa chọn của tôi. Tôi học cách tạo ra một khoảng không gian đệm giữa sự việc xảy ra và phản ứng của mình. Trong khoảng không gian ấy thì tôi chọn sự bình an và chọn sự thấu hiểu thay vì để cơn giận dữ cuốn đi. Đó chính là lúc ta giành lại quyền làm chủ cuộc đời mình.
Tuy nhiên hạnh phúc tự thân không có nghĩa là chúng ta phải luôn tỏ ra tích cực hay chối bỏ những cảm xúc khó khăn. Đây là một hiểu lầm mà nhiều người mới bắt đầu hành trình quay về thường mắc phải. Chúng ta không cố gắng sơn một lớp màu hồng lên những mảng xám của cuộc sống. Hạnh phúc thực sự bao hàm cả khả năng ôm ấp nỗi buồn và sự bất an hay nỗi sợ hãi. Khi một cơn bão lòng ập đến thì người có hạnh phúc tự thân không trốn chạy mà cũng không gồng mình chống đỡ. Chúng ta mở lòng đón nhận những cảm xúc ấy như đón một người bạn đường đang bị thương. Ta ngồi xuống bên cạnh nỗi buồn của mình và lắng nghe nó và vỗ về nó bằng sự dịu dàng và kiên nhẫn.
Làm bạn với bóng tối để tìm thấy an lạc
Chính khả năng làm bạn với bóng tối bên trong này lại là nguồn gốc của một niềm an lạc sâu sắc. Bởi vì khi ta không còn sợ hãi chính cảm xúc của mình thì ta chẳng còn gì phải sợ hãi thế giới bên ngoài nữa. Ta biết rằng dù chuyện gì xảy ra thì ta vẫn luôn có khả năng quay về và tự chăm sóc cho vết thương của mình. Ta trở thành người cha và người mẹ hiền từ của chính đứa trẻ bên trong ta. Sự nương tựa này mang lại cảm giác an toàn tuyệt đối mà không một bờ vai nào khác có thể thay thế được.
Hành trình nuôi dưỡng hạnh phúc từ bên trong không phải là một hành trình đơn độc. Dù ta phải tự đi trên đôi chân của mình nhưng sự hiện diện của cộng đồng là vô cùng quý giá. Tại đây chúng ta thường nói về tinh thần đi cùng nhau. Khi một người biết sống đủ từ bên trong thì năng lượng bình an của họ sẽ lan tỏa ra xung quanh và làm ấm lên bầu không khí chung của cả cộng đồng. Giống như khi ta bước vào một căn phòng có lò sưởi thì dù ngoài trời có tuyết rơi lạnh giá đến đâu ta vẫn cảm thấy ấm áp. Mỗi chúng ta là một đốm lửa nhỏ và khi đứng cạnh nhau thì hơi ấm ấy sẽ được nhân lên gấp bội.
Nuôi dưỡng niềm vui từ những điều nhỏ bé
Cộng đồng nâng đỡ chúng ta giữ nhịp cho sự thực hành. Có những ngày tôi thấy mình chao đảo và những thói quen cũ lại trỗi dậy chực chờ kéo tôi về phía của sự than vãn và đổ lỗi. Nhưng khi nhìn thấy những người bạn đồng hành vẫn đang kiên trì nuôi dưỡng khu vườn tâm hồn của họ thì tôi lại được tiếp thêm sức mạnh để quay về. Chúng ta soi sáng cho nhau và nhắc nhở nhau về vẻ đẹp của sự tự chủ và lòng biết ơn. Sự cộng hưởng này giúp mỗi cá nhân bền bỉ hơn trên con đường đã chọn.
Để nuôi dưỡng niềm vui tự thân thì chúng ta không cần phải làm những điều gì quá to tát hay vĩ mô. Nó bắt đầu từ những thực hành rất nhỏ bé mỗi ngày. Đó có thể là việc bạn dành ra năm phút mỗi sáng để hít thở và mỉm cười với chính mình trong gương. Đó có thể là việc bạn tắt điện thoại và ăn một bữa cơm trọn vẹn hương vị mà không để tâm trí lang thang đâu đó. Hay đơn giản là việc bạn dừng lại ngắm nhìn một bông hoa ven đường và thầm cảm ơn vẻ đẹp mà nó mang lại cho cuộc sống. Những hạt mầm hạnh phúc nhỏ bé ấy khi được gieo trồng đều đặn sẽ kết thành một mùa màng bội thu của sự bình an.
Sống đủ từ bên trong còn là việc chúng ta biết sống khớp với những giá trị cốt lõi của mình. Khi hành động và lời nói của ta nhất quán với những gì ta tin tưởng thì nội tâm ta sẽ không còn sự xung đột hay mâu thuẫn. Ta không cần phải cố gắng diễn một vai nào đó để làm hài lòng thiên hạ. Ta được là chính mình một cách chân thật và trọn vẹn nhất. Sự chân thật ấy chính là nguồn suối mát lành tưới tẩm cho tâm hồn ta mỗi ngày. Ta thấy mình nhẹ nhõm và thanh thản vì không phải mang vác những chiếc mặt nạ nặng nề.
Trở thành ngọn đèn tự tỏa sáng
Tôi nhớ có lần một người bạn hỏi tôi rằng làm sao để biết mình đã thực sự hạnh phúc tự thân chưa. Tôi đã trả lời rằng đó là khi bạn có thể ngồi yên một mình trong một căn phòng trống mà không cảm thấy cô đơn hay buồn chán. Đó là khi bạn thấy sự im lặng cũng là một loại âm nhạc và sự hiện diện của chính mình là một người bạn tri kỷ. Khi ấy thì niềm vui không còn là thứ phải đi săn tìm mà là thứ tự nhiên tuôn chảy từ suối nguồn nội tâm. Bạn trở thành ngọn đèn tự tỏa sáng chứ không phải là tấm gương chỉ biết phản chiếu ánh sáng của người khác.
Cuộc sống ngoài kia vẫn sẽ tiếp tục ồn ào và vội vã với những tiêu chuẩn thành công và hạnh phúc luôn thay đổi. Nhưng khi chúng ta đã tìm thấy lối về và đã biết cách xây dựng ngôi nhà vững chãi trong tim thì những biến động ấy chỉ như những cơn gió thoảng qua bên ngoài khung cửa. Chúng ta vẫn sẽ bước đi giữa cuộc đời và vẫn làm việc và vẫn cống hiến nhưng với một tâm thế hoàn toàn khác. Tâm thế của một người đã biết đủ và đã biết mình có sẵn kho báu bên trong.
Tôi mong rằng mỗi ngày trôi qua thì bạn sẽ dành thêm một chút thời gian để quay về và chăm sóc cho khu vườn tâm hồn mình. Hãy tưới tẩm nó bằng sự biết ơn và hãy nhổ bỏ những cỏ dại của sự so sánh hay đố kỵ và hãy kiên nhẫn chờ đợi những bông hoa của sự bình an bừng nở. Đừng đợi đến khi mọi thứ hoàn hảo mới cho phép mình hạnh phúc. Hãy hạnh phúc ngay trong những điều chưa hoàn hảo và ngay trong những nỗ lực vụng về nhưng chân thành của chính mình.
Bởi vì sau tất cả thì hạnh phúc không nằm ở những gì ta nắm giữ trong tay mà nằm ở những gì ta cảm nhận trong tim. Khi lòng ta đã nở hoa thì đi đâu ta cũng thấy mùa xuân. Chúc cho bạn luôn giữ được ngọn lửa ấm áp ấy để tự sưởi ấm mình và sưởi ấm cho cả những người thương yêu xung quanh. Chúng ta hãy cứ đi và cứ sống và cứ yêu thương bằng trọn vẹn trái tim mình bắt đầu từ chính nơi này và ngay lúc này.
